Hamerkopvleerhond – leefwijze

Er wonen heel wat vreemde dieren op aarde. Een hiervan is de hamerkopvleerhond. Het gaat hier om een vleerhond die in West- en Centraal Afrika voorkomt. Je zal hem dus alleen in tropische gebieden tegenkomen. Bijzonder aan de hamerkopvleerhond is zijn uiterlijk met de rechthoekige snuit.

Leefgebied van deze vleerhond

De hamerkopvleerhond komt niet overal voor. Wil je hem in het wild aanschouwen dan moet je echt naar Afrika reizen. Alleen in delen van het westen en centraal Afrika leeft hij in het regenwoud, mangrovebossen en moerasbos.

Om specifieker te zijn: in de landen Ethiopië, Kenia, de Republiek Oeganda en Angola zijn de plaatsen waar je moet zijn. Tot 1 februari 2015 werd dit dier hier en daar ook wel in Nederland gehouden. Dit is tegenwoordig verboden en het is dan ook niet bekend of er nog mensen zijn die een hamerkopvleerhond als huisdier houden.

Indeling in het dierenrijk

Dit dier behoort tot de vleerhonden en daar zijn best veel soorten van. Vleerhonden kom je verspreid over de wereld tegen waaronder Afrika, Australië en Azië. Helaas komen vleerhonden niet in Europa voor. Een vleerhond behoort tot de vleermuizen en is dus een zoogdier.

Uiterlijke kenmerken

Iets dat direct opvalt is de rechthoekige snuit, vandaar de benaming hamerkopvleerhond. De kop wordt ook wel eens vergeleken met een paardenhoofd. Het is niet bekend waarom dit dier een rechthoekige snuit heeft. Het lijkt niet direct een functie te hebben. De lichaamslengte ligt tussen de 25 en 30 cm. De spanwijdte (vleugels) varieert van 90 tot 100 cm. Volwassen dieren hebben een gewicht tussen de 300 g en 440 g.

Voedsel van de hamerkopvleerhond

Wat eet de hamerkop vleerhond? Soms wordt gedacht dat ze op andere dieren jagen maar het tegenovergestelde is waar. De meeste vleerhonden leven van fruit en nectar. Dit is ook bij de hamerkopvleerhond het geval. Hij doet zich vooral aan mango’s en zuurzakken tegoed. De zuurzak is een plant die in tropische gebieden voorkomt en vruchten produceert.

De hamerkopvleerhond is voornamelijk ‘s nachts actief. Overdag slaapt hij, ondersteboven hangend aan een tak, onder een afdak of een andere beschutte plek. In de nachtelijke uren gaat hij dan ook op zoek naar voedsel, iets dat prima kan omdat de vruchten altijd aanwezig zijn.

Opmerkelijk geluid van deze vleerhond

In tegenstelling tot veel anderen vleerhonden is de hamerkopvleerhond ontzettend luidruchtig. Mannetjes hebben grote stembanden en een sterk ontwikkeld strottenhoofd. Hierdoor kan hij een ongelofelijk hard geluid produceren. Het geluid van de hamerkopvleerhond lijkt nog het meest op kwakende stierkikkers.

Hamerkop vleerhonden zijn groepjes dieren en kunnen tegelijkertijd beginnen met schreeuwen of bevallen. Het hele bos of regenwoud wordt dan met hun geluid gevuld. Het zijn voornamelijk de mannetjes die dit doen, waarbij het gebrul bedoeld is om een vrouwtje te verleiden.

Tip: bekijk vleermuiskast

De hamerkopvleerhond maakt geen gebruik van echolocatie zoals vleermuizen dit doen. Dit is op zich ook niet nodig omdat ze niet hoeven te jagen. Wel heeft de hamerkopvleerhond grote ogen waarmee hij in het donker uitstekend kan zien. Ook het reukvermogen is goed ontwikkeld.

Voortplanting

Er is heel weinig bekend over de voortplanting van de hamerkopvleerhond. Bij de meeste vleerhonden vindt de voortplanting tussen februari en maart plaats. De dracht (draagtijd) duurt ongeveer zes maanden. De hamerkopvleerhond krijgt een tot twee jongen tegelijkertijd. Het jong blijft gedurende vier weken bij de moeder. In deze periode blijft de moeder het jong dragen.

Na ongeveer een maand blijft het jong in de schuilplaats achter wanneer moeder eten gaat zoeken. Wanneer de jonge hamerkopvleerhond 2 maanden oud is dan kan hij zelf vliegen maar zal pas op de leeftijd van 4 tot 6 maanden onafhankelijk zijn.

Ziekten bij de hamerkopvleerhond

Net als veel andere vleerhonden kan ook de hamerkopvleerhond ziek worden. Vaak wordt dit veroorzaakt door een virus, bacterie of parasiet. Het is bekend dat hamerkopvleerhonden drager zijn van het ebolavirus. Uit een eerder onderzoek is gebleken dat deze soort het ebolavirus overdraagt op mensen.

Natuurlijke vijanden

De natuurlijke vijanden van de hamerkopvleerhond zijn slangen, roofvogels en varanen. Van roofdieren die voornamelijk op de grond leven heeft de hamerkopvleerhond weinig te vrezen. Wel vormt de mens een bedreiging voor deze diersoort. In sommige wordt de hamerkopvleerhond gevangen of vergiftigd. Er zijn ook mensen die vanwege het vlees op ze jagen.

Hamerkopvleerhond als huisdier

In Nederland en België is het niet toegestaan om een hamerkopvleerhond als huisdier gehouden. Wie dit toch doet is strafbaar. Instanties zullen het dier in beslag nemen en er bestaat altijd kans op een boete.

Het is niet eenvoudig om in hamerkopvleerhond als huisdier te onderhouden. Het dier heeft veel vliegruimte nodig, iets dat in een normale woning niet te bieden is. Ook een buitenverblijf is in veel gevallen veel te klein. Daarnaast staat de hamerkopvleerhond op een dieet van vers fruit, maar niet zomaar een appeltje of een peer.  Er moet dus gekeken worden naar tropisch fruit, iets dat erg in de kosten kan lopen.

Er zijn maar weinig dierenartsen bekend met de hamerkopvleerhond. Of met vleerhonden in het algemeen. Bij ziekte is het belangrijk om een gespecialiseerd dierenarts te vinden. Vaak gaat het om een dierenarts die ook bij een dierentuin werkzaam is: die heeft meer verstand van exotische en zeer bijzondere dieren.

Een (jonge) vleerhond kopen

Waar kun je de hamerkopvleerhond kopen? Omdat je dit dier niet legaal mag houden kun je hem ook niet zomaar bij een fokker kopen. Vaak kom je dan op een soort zwarte markt uit oftewel de verboden handel in exotische dieren.

Een hamerkopvleerhond in Afrika vangen of kopen is niet direct verboden. Je mag hem echter niet naar Europa exporteren. Enerzijds omdat dit niet is toegestaan, anderzijds omdat de hamerkopvleerhond besmet kan zijn met het ebolavirus.

DierDier

Ik ben Heidi en oprichter/eigenaar van zodier.nl. Gek op dieren, in het verleden eigenaar geweest van een hondentrimsalon, konijnen- en knaagdierenfokkerij én werkzaam geweest bij een dierenarts. De inhoud van de artikelen is nooit een vervanging voor medisch advies of een bezoek aan de dierenarts.

De producten waarnaar op deze website wordt verwezen betreft affiliate linkjes. Hier ontvangt zodier.nl een (kleine) vergoeding voor. Op deze manier kan de website blijven bestaan.