Aziatische hoornaar – kenmerken (herkennen)

De Aziatische hoornaar rukt steeds noordelijker op. We treffen hem regelmatig in Nederland en België aan. Sinds 2017 kun je oog in oog staan met de Aziatische hoornaar. Soms wordt gezegd dat hij gevaarlijk is en dat je beter uit de buurt kan blijven. De Aziatische hoornaar wordt niet graag gestoord, maar heel agressief is hij niet. Toch overlijden jaarlijks wat mensen aan de steek van een Aziatische hoornaar.

Onderfamilie van de papierwespen

Wanneer je naar de taxonomische indeling kijkt dan behoort de Aziatische hoornaar tot de papierwespen. Het geslacht wordt hoornaar oftewel Vespa genoemd. Nee het gaat hier niet om een Vespa scooter want de benaming vespa betekent ‘wesp’.

Kenmerken Aziatische hoornaar

Op zich is de Aziatische hoornaar makkelijk te herkennen. Hij is namelijk kleiner dan de Europese hoornaar. Ter vergelijking, de Europese variant wordt rond de 3,5 cm lang, de Aziatische zo ongeveer 2,2 cm. Het gaat hier dan om de werksters. Mannetjes (darren) zijn altijd iets groter en de koninginnen zijn het grootst.

Het borststuk is zwart van kleur en het achterlijf donkerbruin. Over het achterlijf lopen smalle gele banden . De poten zijn bruin maar aan de uiteinden zijn ze juist geel gekleurd. Hiermee is de Aziatische hoornaar makkelijk te onderscheiden van andere soorten.

De werksters hebben allemaal een angel. Wanneer je deze hoornaar ziet vliegen zal het in bijna alle gevallen om een werksters gaan. Alleen tijdens de paartijd komen de mannetjes naar buiten. De mannetjes hebben geen angel en kunnen dus ook niet steken.

Het nest van de Aziatische hoornaar

Je kunt de Aziatische hoornaar ook herkennen aan de hand van het nest dat ze bouwen. Het nest heeft een afmeting tot wel 80 cm. Hierbij heeft het nest altijd een bolle vorm en zit er een duidelijke opening aan de zijkant. Dit is gelijk het verschil met de Europese hoornaar, want die maakt de opening juist aan de onderkant van het nest.

Meestal hangt het nest van de Aziatische hoornaar in een boom, soms aan een gebouw. Het is zelfs al eens voorgekomen dat deze hoornaars hun nest binnen in een gebouw maken.

Oorspronkelijk leefgebied

Dat je de Aziatische hoornaar in Nederland en België tegenkomt is niet altijd zo geweest. Oorspronkelijk leeft dit insect in Zuidoost-Azië. In het jaar 2004 is deze hoornaar per ongeluk meegereisd naar Frankrijk, waarschijnlijk zat hij in een lading Chinees aardewerk. Vanuit Frankrijk heeft deze Aziaat zich snel weten te verspreiden, onder andere naar Italië, Spanje, Nederland, België en Duitsland. Hij leeft zelfs in het Verenigd Koninkrijk.

Dat is natuurlijk niet van de een of andere dag gekeurd. Pas in mei 2017 werd hij voor het eerst in Nederland aangetroffen. Enkele maanden later, in november 2017, kreeg ook België hiermee te maken. Sinds die tijd krijgen we de Aziatische hoornaar niet meer weg.

Naar wespenval

Bedreiging voor de honingbij

Van bijen en hommels zijn we gewend dat ze nectar verzamelen. Dit is belangrijk voor de verstuiving van planten. De Aziatische hoornaar is echt geen lieverdje, hij jaagt namelijk op bijen. Die bijen worden gevangen, gedood en aan de larven gevoerd. Hiermee vormt de Aziatische hoornaar een regelrechte bedreiging voor de honingbij.

Is de Aziatische hoornaar agressief?

Je hoort best veel verhalen over deze hoornaar. Bijvoorbeeld dat de Aziatische hoornaar agressief is. Dat valt op zich wel mee. Deze hoornaars vliegen overdag rond, op zoek naar voedsel. Ze gaan vooral op zoek naar bijenkasten of bijennesten. Wanneer je een Aziatische hoornaar tegenkomt dan is hij niet agressief. Het is ook niet zo dat hij op je glas limonade of voedsel afkomt. Dit heeft namelijk niet zijn interesse.

De Aziatische hoornaar kan wel agressief worden wanneer je in de buurt van zijn nest komt. Op dat moment voelen deze diertjes zich bedreigt. Ze doen er alles aan om hun nest te verdedigen. Kom je binnen een straal van 10 meter bij het nest dan word je vrijwel zeker aangevallen. Het is daarom altijd beter om ruime afstand te houden, het liefst 20 meter of verder.

Bekijk insectenspray (ook tegen hooraars)

Aziatische hoornaar gevaarlijk voor mensen met een allergie

Sommige mensen zijn allergisch voor het gif van hoornaars, wespen en bijen. Nadat je voor de eerste keer je leven gestoken bent merk je nog niks van die allergie. Je lichaam maakt ondertussen wel antistoffen. Bij een tweede steek door een van deze dieren reageert je lichaam wel direct. Een allergische reactie bestaat uit een heviger zwelling, benauwdheid en soms verstikking.

Voor mensen met een allergie is de Aziatische hoornaar gevaarlijk. Een enkele steek van dit insect kan levensbedreigend zijn. Ben je niet allergisch, dan is de Aziatische hoornaar niet direct gevaarlijk. Het maakt wel verschil hoe vaak je gestoken wordt. Is dit vaker dan 20 keer, dan kan dit wel weer gevaar voor de gezondheid opleveren.

Wat te doen bij een hoornaarsteek?

Bij een steek van de Aziatische hoornaar ervaar je vooral pijn. De huid ziet er rood en soms gezwollen uit. Je kunt de huid het beste koelen met water of een coldpack. Ga niet krabben, hier maak je het alleen maar erger mee. Bij pijn mag je een paracetamol innemen. Ben je in de mond of keel gestoken dan is het beter om direct naar een arts te gaan. Doe dit ook wanneer de zwelling zich verder uitbreidt of wanneer als klachten als hoofdpijn, overgeven of koorts ontstaan.

Ga naar het ziekenhuis als je meer dan 20 keer gestoken bent. Bij veel steken krijg je namelijk meer gif in je lichaam. Waarschuw ook direct een arts wanneer je een allergische reactie vertoont. Denk hierbij aan zwelling, hevige jeuk maar ook ademhalingsproblemen

Huisdier door een hoornaar gestoken

Helaas kan het voorkomen dat je huisdier door de Aziatische hoornaar wordt gestoken. Honden en katten komen soms te dicht in de buurt van het nest. Is het dier meerdere keren gestoken dan is het zaak om direct naar een dierenarts te gaan. Bij een enkele steek hangt het er vanaf hoe je huisdier erop reageert. Koel de plek van de steek, dit helpt vaak voldoende.

Let op want honden happen vaak naar wespen, bijen en hoornaars. Het komt dan ook regelmatig voor dat een hond in zijn bek wordt gestoken. In dit geval moet je direct een dierenarts waarschuwen. Door zwelling van de slijmvliezen of de tong kan de hond stikken.

DierDier

Ik ben Heidi en oprichter/eigenaar van zodier.nl. Gek op dieren, in het verleden eigenaar geweest van een hondentrimsalon, konijnen- en knaagdierenfokkerij én werkzaam geweest bij een dierenarts. De inhoud van de artikelen is nooit een vervanging voor medisch advies of een bezoek aan de dierenarts.

De producten waarnaar op deze website wordt verwezen betreft affiliate linkjes. Hier ontvangt zodier.nl een (kleine) vergoeding voor. Op deze manier kan de website blijven bestaan.